12 Eylül’ün tanıkları: Yüzleşemezsek darbe üstüne darbe yemeye devam ederiz

img

İSTANBUL - Türkiye tarihinin en karanlık dönemi olarak adlandırılan 12 Eylül Askeri Darbesi üzerinden 39 yıl geçti. O dönemin tanıkları aradan geçen zamana rağmen ülkede bir şeyin değişmediğini, 12 Eylül uygulamalarının bugün AKP ile sürdürüldüğünü söyledi. 

Türkiye tarihin en kanlı ve karanlık dönemi olarak adlandırılan 12 Eylül 1980 Askeri Darbesinin üzerinden 39 yıl geçti. Askeri darbe döneminde gözaltına alınıp işkence gören ve uzun yıllar cezaevinde kalan tanıklar aradan geçen zamana rağmen Türkiye’de değişen bir şey olmadığını, 39 yıl boyunca ülkenin darbe rejimi ile yönetildiğini söyledi. 
 
‘YAŞANILANLAR VAHŞETTİ’
 
1981 yılının başlarında Mardin’in Nusaybin ilçesinde gözaltına alınıp uzun süre gözaltında işkence gören dönemin tanıklarından Hüseyin Barış, gözaltından sonra tutuklanarak Diyarbakır 5 Nolu Cezaevine konulur. Diyarbakır 5 Nolu’da 10 yıl 4 ay kalan Barış, gözaltındayken gördüğü işkencelerin on katını bu cezaevinde gördüğünü anlattı. O dönem Diyarbakır Cezaevinde hiçbir yasanın hukukun geçmediğini ve insanlık dışı uygulamalara tanık olduğunu söyleyen Barış, her koğuşta en az 70-80, en çok 150 ile 170 kişinin kaldığını söyledi. 
 
‘ANLATMAKTA ZORLANIYORUM’
 
170 kişinin kaldığı koğuşlarda sadece 15 tane somun ekmek getirildiğini ve çoğu zaman aç kaldıklarını belirten Barış, Diyarbakır 5 Nolu Cezaevinin özel bir cezaevi olduğunu ifade etti. 5 Nolu’da kalan herkese kişiliksizliği ve hainliğin dayatıldığını aktaran Barış, cezaevinde her tutukluya özel muamele yapıldığını aktardı. 5 Nolu Vezaevinde yaşanılanları “Vahşet” olarak tanımlayan Barış, akıl almaz işkencelere maruz kaldığını bunları hala anlatmakta zorlandığını ifade etti. 
 
‘DİRENİŞ CUNTAYA DARBE VURDU’
 
Diyarbakır 5 Nolu Cezaevinde tüm baskı ve teslimiyet dayatmalarına rağmen Kürt Özgürlük Hareketi önderleri Kemal Pir, Mehmet Hayri Durmuş, Mazlum Doğan ve diğerlerinin dayatılan kişiliksizliği ve teslimiyeti kabul etmeyerek bedenlerini ölüme yatırarak büyük bir direniş başlattığını aktaran Barış,  bu direnişin 12 Eylül cuntasına büyük bir darbe vurduğunu ifade etti.   
 
‘ETKİLERİ HALEN SÜRÜYOR’
 
12 Eylül askeri darbesinin etkilerinin 39 yıl boyunca silinmediğini dile getiren Barış, darbeden sonra da 12 Eylül uygulamalarının devam ettiğini ifade etti. 12 Eylül’ün yarattığı tüm tahribatları 1990’lı yıllarda gelen iktidarların bir fırsata çevirdiğini sözlerine ekleyen Barış, “Dünyada darbe dönemleri bittiğinde ilk yapılması gereken şey darbe ile yüzleşmek ve darbecileri mahkum etmek olmalı. Ancak Türkiye’de bu hiçbir zaman olmadı ve halen de 12 Eylül mevcut iktidar eliyle devam ettiriliyor. Dün askeri bir vesayet vardı, bugün ise sivil bir vesayet var ve her ikisinin de uygulamaları bir birinden farklı değil hatta yer yer AKP iktidarının uygulamaları darbe döneminin çok üstüne çıkıyor” diye belirtti. 
 
‘61 VE 71 DARBELERİ İLE YÜZLEŞİLSEYDİ 12 EYLÜL OLMAZDI’
 
Türkiye’de 12 Eylül ile hesaplaşılmadan tam anlamıyla gerçek bir demokrasinin inşa edilemeyeceğini ifade eden Barış, “Nasıl ki geçmiş katliamlar aydınlatılmadığı için daha büyük katliamlar yaşandıysa bu da öyledir. 1961 darbesi ile hesaplaşılmış olsaydı 1971 ve 12 Eylül darbeleri yapılamazdı. 12 Eylül ile hesaplaşılmadığı için halen darbe mekaniği devrede” diye konuştu. 
 
’İRADEMİZ TESLİM ALINAMADI’
 
1982 yılının Kasım ayında İzmir’de gözaltına alınıp 45 gün işkenceli sorgulardan sonra tutuklanıp Şirinyer Askeri Cezaevine gönderilen darbe tanıklarından Yunus Bircan, 45 günlük gözaltı süresince kaba dayaktan sistematik işkence yöntemlerine akıl almaz işkencelere maruz kaldığını ifade etti. O dönem Şirinyer Askeri Cezaevinde tek tip elbisenin uygulamaya konulmak istendiğini ve buna karşı direndikleri için yoğun baskı ve şiddetin yaşandığı cezaevlerinden biri oluğunu aktaran Bircan, işkencelerin cezaevinde artarak devam ettiğini ancak buna karşı gösterilen direnişlerin de olduğunu belirterek şöyle konuştu: “Diyarbakır 5 Nolu Cezaevinde tüm baskılara rağmen direniş kırılamadı. Ankara Mamak, İzmir Şirinyer gibi cezaevlerinde benzer direnişler oldu ve tutsakların iradesi teslim alınamadı.”
 
‘HİÇ BİR ŞEY ESKİSİ GİBİ OLMADI’
 
12 Eylül ile birlikte Türkiye’de hiçbir şeyin eskisi gibi olmadığını aktaran Bircan, cezaevinde 7 yıl kaldıktan sonra dışarı çıktığında her şeyin tamamen silindir gibi ezildiğini ve yeniden toparlamanın yılları alacağı bir sürecin başladığını sözlerine ekledi. 12 Eylül zihniyetinin hiçbir zaman silinmediğini ifade eden Bircan, “Darbeden sonra gelen bütün iktidarlar 12 Eylül’ün sürdürücüleri oldu. Biz yıllarca darbeyle yüzleşilmesi için mücadele ettik ve etmeye devam ediyoruz ama darbeci zihniyet tamamen yok olmadan 12 Eylül ile yüzleşilmeyecektir.” 
 
’39 YILDA HİÇ BİR ŞEY DEĞİŞMEDİ’
 
Aradan geçen 39 yıla rağmen Türkiye’de hiçbir şeyin değişmediğini belirten Bircan, sistemin sıkıştığı yerde darbe mekaniğini devreye soktuğunu belirtti. Gerçek bir yüzleşmenin olması için toplumsal barışın ve adaletin sağlanması gerektiğini söyleyen Bircan, 39 yıldır darbe anayasası ile yaşadıklarını  ancak darbeden bu yana anayasada 16 kez kısmi değişliklerin olduğunu, özüne ise dokunulmadığını kaydetti. Ülkede darbeci ve darbe anlayışı ile yüzleşilecekse bunun toplumsal bir talep haline gelmesi gerektiğini dile getiren Bircan, AKP’nin iktidara geldiğinde “darbecileri yargılayacağız” gibi söylemleri olduğunu, ancak gelinen noktada bu söylemin samimi olmadığını belirterek, “Toplum olarak bir yüzleşmeyi sağlayamasak darbe üstüne darbe yemeye mahkum oluruz” dedi. 
 
MA / Erdoğan Alayumat 
 

Diğer başlıklar

22:48 ABD ateşkes heyeti yarın Türkiye’ye geliyor
21:28 Cizre’de mahallelere ev baskınları
21:22 ‘Türk askerlerin Suriye topraklarında daimi varlığına karşıyız’
20:56 'Savaşa karşı barış kazanacak'
20:34 ABD'li askerler bir üslerini daha terk etti
20:11 İstanbul’un kuleleri meme kanserine karşı pembeye büründü
20:09 Hoşyar Zebari: Türkiye ‘etnik temizlik’ yapıyor
20:05 IMF’nin tahmini Albayrak’ın tahmini ile uyuşmadı
19:56 74 yaşındaki Yaşlı'ya Kürtçe konuştuğu için ırkçı saldırı
19:51 IPU Türkiye’nin operasyonunu kınadı
19:37 HDP Muş eski Milletvekili Özkan için tahliye kararı
19:26 Dêrazor Sivil Meclisi: Anlaşma Dêrazor’u kapsamıyor
19:14 Temelli, polis engeline rağmen halkla bir araya geldi: Savaş geleceğimizi çalıyor
19:11 Kobanê’de siviller kaçırıldı
19:07 DTCF öğrencileri ülkücü saldırısını protesto etti
18:58 İngiltere ve NATO hemfikir: Türkiye operasyonu durdurmalı
18:44 Erdoğan'dan Baydemir hakkında suç duyurusu
18:42 ‘Şampiyonlar Ligi finali İstanbul'da oynanmasın’
18:36 HDP MYK’den gözaltı ve tutuklamalara tepki
18:30 Fransa Başbakanı: Türkiye operasyonu DAİŞ’in canlanmasına yol açar
18:29 HDP Hukuk ve İnsan Hakları Komisyonu’ndan Feyzioğlu hakkında suç duyurusu
18:20 Hakkari’de KESK binasına yapılan baskına tepki
18:13 Gever ve Erciş'te eşbaşkanların gözaltına alınması protesto edildi
18:02 Toğrul: AKP IŞİD’e hayat öpücüğü veriyor
17:56 Kızıltepe'de yaşamını yitirenlerin sayısı 3’e çıktı
17:52 PCP’den Türkiye’ye kınama: DAİŞ yeni isimlerle geri dönecek
17:47 BM Güvenlik Konseyi yeniden toplanıyor
17:23 Cenaze taşıdığı gerekçesiyle 9 yıl hapis cezası verildi
17:16 Girê Spî savunmasında olan Zagros Kobanê: Tüm dünya direnişimize tanıklık edecek
16:51 Garzan Mezarlığı’ndan çıkarılan 262 cenaze 2 yıl sonra kimsesizler mezarlığına defin edildi
16:49 Genç’te 7 bölgeye 15 günlük yasak
16:33 Tacize karşı güvenlik önlemleri arttırıldı
16:29 Uluslararası Koalisyon: Minbic’den çıktık
16:27 DTCF'de provokasyon girişimi
16:18 ABD Savunma Bakanı Esper: Erdoğan’ın işgal emri yıkıma yol açtı
16:04 Gazeteci Doğru'ya uygulanan adli tedbir kontrolü kaldırıldı
16:02 HDP Gençlik Meclisleri’nden ‘direnişi büyütme’ çağrısı
16:00 Serêkaniyê’de yaralananlar Viranşehir’e getiriliyor
15:50 İzmir Valiliği'nden HDP buluşmasına yasaklama
15:41 Kılıçdaroğlu: Dünyanın tamamını düşman edindik
15:36 Yazar Demirer’in davası görüldü
15:35 Malatya'da gözaltı operasyonuna tepki
15:32 'Savaşa karşı çıkmak suç mu?'
15:20 Belediye hoparlörlerinden Mehter Marşı çalınıyor
15:19 Rusya’nın Suriye Özel Temsilcisi: Şam ile Kürtler arasında arabuluculuk yaptık
14:48 İngiltere de Türkiye'ye silah satışını askıya aldı
14:43 Barış Anneleri: Kıyamete kadar direniriz!
14:28 Nizamettin Toğuç’a 1 yıl sonra tahliye
14:15 Minbic’ta 1’i teğmen 2 asker yaşamını yitirdi
14:14 Rusya Savunma Bakanlığı: Rus askeri Minbic’te
14:12 Boğaziçi öğrencilerine 5 yıla kadar ceza istendi
14:05 Hakkari ve Yüksekova'da gözaltılara tepki
13:59 Polis ev baskınında kafaya silah dayadı: Sıkayım mı, sıkayım mı
13:50 Halk buluşmasına çağrı
13:31 Savaşı koordine eden alay komutanı Albay Yaşar Kaya yaralandı
13:24 Urfa'da ambulanslar hiç durmuyor!
13:24 Buldan: Yanlış hesap Rojava’dan döner
13:20 Erdoğan: Münbiç’ten Irak sınırına kadar sürecek
13:15 Sınır hattındaki mahalleye havan düştü: 2 ölü, 12 yaralı
12:48 AKP'li başkan operasyona destek için meclisi olağanüstü toplayacak
12:44 Volkswagen'den Türkiye kararı
12:36 Eliaçık: Türkiye bölgeyi Kürtlerden arındırmak istiyor
12:33 BM’den Türkiye’ye uyarı
12:07 İzmir'de kadın cinayeti
11:58 Bingöl’de 3 kişi tutuklandı
11:58 'Savaşı Durdurun' çağrısı büyüyor
11:53 Kürdistan Parlamentosu toplandı: Saldırılara karşı ortak savunma çağrısı
11:36 Eyn Îsa’da sivil araca saldırı: 2 kişi yaşamını yitirdi
11:35 Polis HDP milletvekilini darp etti
11:35 Federe Kürdistan'daki parti ve STK'ler: Hava sahası uçuşa yasaklansın
11:28 Federe Kürdistan Bölgesi’nde Türk mallarına boykot
11:27 Akşener’den Erdoğan’a: Milletimizi yaptırımlara karşı nasıl koruyacaksınız?
11:20 Gayıp ve Şahin'in duruşması ertelendi
11:12 ABD Minbic’den çekiliyor
11:10 Urfa sınırı ‘savaş’ sahası: Koruculara ‘hazır olun’ talimatı
11:09 ETHA çalışan Demirci'nin davası ertelendi
11:08 İşçi ve emekçiler: Savaşın faturasını ödemek istemiyoruz
11:04 Çin'den Türkiye'ye savaşı durdurma çağrısı
11:04 Oğlunu defneden baba mezarlıkta gözaltına alındı
10:58 Perakende satış hacminde düşüş
10:57 NYTimes: ABD İncirlik'teki nükleer silahları taşıma planlarını gözden geçirdi
10:56 Avukatlar İmralı’ya gitmek için yeniden başvuru yaptı
10:49 Doktor Gül: Barışı savunmaya devam edeceğiz
10:34 İşsizlik bir yılda 1 milyon 65 bin kişi arttı
10:20 Suriye savaşında film başa sardı!
10:17 Hastanede elleri kelepçeli 3 gün kaldı, bir doktor bile gitmedi
10:07 Bursa ve Malatya’da ev baskınları
09:59 Dersimliler: Başlatılan savaşta ölüm filizleniyor
09:58 Mağdurlar operasyonların DAİŞ’e 'hayat suyu' olacağı kaygısında
09:57 Bağdu cinayeti: DAİŞ'li isim verdi, sadece ifadeleri alındı
09:54 Kemal Can: CHP’nin tezkereye ‘evet’ demesi sorunlu bir savunma
09:32 Zorla Alıkonulan Kadınlar İçin Mücadele Platformu’ndan DAİŞ uyarısı
09:32 Nusaybin'de bir haftada neler oldu?
09:11 Bulut: Anlaşma savaşın seyrini değiştirebilecek bir gelişme
09:08 'Dünya kadınlarını Rojavalı kadınlarla dayanışmaya çağırıyoruz'
09:07 17 yıl hapis cezası verilen erin annesi: Adalet istiyorum
09:06 'DAİŞ'in katliamlarını nasıl yaptığına hepimiz tanık olduk'
09:05 10 Ekim'de yaralı kurtulan Karakurt: Türkiye DAİŞ’e yeniden alan açıyor
09:05 Karakoldan 'havan mermisi' yanıtı: Deneme amaçlı biz atıyoruz
09:04 Polis olduğunu söyleyen kişilerce alıkonulup tehdit edildi